تحقق زندگی در مریخ

«برای زندگی انسان سه اصل دما، اکسیژن و سرپناه مهم است که در مریخ این سه مورد وجود ندارد و اگر قرار بر رفتن انسان به مریخ است باید این سه مورد بررسی شود.»

به گزارش خبرنگار ایمنا، ناسا همیشه با پروژه‌های فضایی خاصی روبه‌رو است؛ یکی از موضوعاتی که از ۶۰ سال گذشته برای ناسا مطرح بوده سکونت انسان در جایی به غیر از سیاره زمین است. در ابتدا و با پروژه آپولو، ناسا قصد داشت تا در ماه سکونتگاهی را ایجاد کند که با توجه به شرایط ماه این کار غیر ممکن بود، اما امروزه ایلان ماسک با تلاش و ثروتش می‌خواهد انسان را به مریخ ببرد که این پروژه نیز با چالش‌های زیادی روبه‌رو است. برای بررسی بیشتر سفر به مریخ با علیرضا بیات، کارشناس ارشد مخابرات و کارشناس فضایی مجموعه آسمان سرای سُها گفت‌وگویی انجام داده‌ایم که مشروح آن در ادامه می‌خوانید:

دلیل اینکه سیاره مریخ به‌عنوان محل زندگی بعدی انسان‌ها در نظر گرفته شده چیست؟

اگر از دید کلی نگاه کنیم سیاره‌ها و قمرهایی وجود دارند که به عنوان محل سکونت بعدی در نظر گرفته شده‌اند، اما نکته مهمی که باید به آن توجه کنیم وجود اکسیژن در سیاره مورد نظر یا وجود جوی که بتوان در آن اکسیژن تولید کرد، است.

در گذشته و حدود ۶۰ سال پیش مأموریت آپولو به دلیل اینکه سیاره ماه را به عنوان محلی برای سکونت در نظر بگیرند، انجام شد؛ ولی در نهایت متوجه شدند که این کار شدنی نیست زیرا گرانش فوق‌العاده پایین و نداشتن جو معضلی بود که ماه را برای ادامه حیات جز یک گزینه قرار نمی‌داد.

بعد از گذشت از ماه باید به نزدیک‌ترین سیاره به زمین نگاه کنیم که تنها دو سیاره نزدیک به زمین است، یکی زهره و دیگری مریخ؛ سیاره زهره به دلیل گازهای گلخانه‌ای، جو بسیار غلیظ و دمای ۵۰۰ درجه‌ای به هیچ عنوان قابل سکونت نیست، اما مریخ با داشتن مقدار خشکی‌های برابر با زمین و دارا بودن جو مناسب می‌تواند یک گزینه مناسب باشد.

آیا حیاتی در مریخ کشف شده است؟

با توجه به ارسال گزارش‌های چندین مریخ‌نورد مختلف نتایجی کسب شده که نشان می‌دهد میلیون‌ها سال قبل امکان حیات در مریخ وجود داشته است؛ اکنون مریخ‌نوردان می‌خواهند با توجه به رسوبات و خاک مریخ به این نتیجه برسند که آیا واقعاً در گذشته حیاتی بوده است یا خیر؟

شرایط جوی مریخ برای زندگی به چه صورت است؟

سیاره مریخ نسبت به زمین جو رقیق‌تری دارد و بعضاً می‌گویند نسبت به جو زمین صدبار رقیق‌تر است. دارا بودن جو یکی از نکات مثبت مریخ است که البته ۹۶ درصد آن را دی‌اکسید کربن تشکیل داده، ولی امکان اینکه توسط برخی دستگاه‌ها مانند دستگاه ماکسی دی‌اکسید کربن را به اکسیژن تبدیل کنیم وجود دارد. ما می‌توانیم با استفاده از درصد بسیار این سیستم در مریخ یک منبع اکسیژن برای آینده ایجاد کنیم تا انسان‌ها به مریخ بروند و راهی برای بازگشت داشته باشند.

از لحاظ دوری یا نزدیکی سیارات به خورشید؛ مریخ در چه مرحله‌ای قرار دارد؟

خورشید منظومه شمسی حدود پنج میلیون سال سن دارد و ستاره‌ای میان‌سال محسوب می‌شود. سیاره زمین با توجه به شرایط فعلی خورشید به عنوان تنها سیاره‌ای که در کمربند حیات قرار دارد، شناخته می‌شود و از لحاظ دما نیز متعادل است؛ در نتیجه با افزایش نیرو و حجم خورشید سیاره زمین نیز از کمربند حیات خارج شده و جایگزین سیاره زهره می‌شود. با افزایش سن خورشید و خارج شدن سیاره زمین از کمربند حیات پس از هزاران سال، سیاره مریخ جایگزین زمین شده و در کمربند حیات قرار می‌گیرد که این نیز از دیگر مسائلی است که دانشمندان این سیاره را برای محل سکونت آینده بشر انتخاب کرده‌اند.

با توجه به کوچکی مریخ نسبت به زمین، آیا تمام بشر در مریخ جای می‌گیرد؟

اندازه سیاره مریخ حدود یک سوم سیاره زمین است، اما با توجه به اینکه اکثریت سیاره زمین را آب تشکیل داده است خشکی آن نسبت به سیاره مریخ کمتر است. در زمین نیز تمامی بخش خشکی را انسان‌ها تشکیل نمی‌دهند و انسان‌ها فقط در بخش‌های معتدل زمین زندگی می‌کنند.

هنگامی که قرار است بشر به مریخ سفر کند جمعیت نامعلوم است از طرف دیگر اینکه چند درصد انسان‌ها می‌توانند به مریخ سفر کنند یا قابلیت سفر به مریخ را دارند نیز نامشخص است؛ در حالی که تمامی اینها در چگونگی سفر مؤثر است، اما اگر جمعیت فعلی زمین را در نظر بگیریم شرایط برای سفر به مریخ دشوار است.

به طور کلی پروژه سفر انسان به مریخ موفقیت‌آمیز خواهد بود؟

در حال حاضر سفر به مریخ بدون بازگشت است زیرا برای رها شدن موشک از گرانش یک سیاره به اکسیژن نیاز است که در مریخ وجود ندارد، به همین دلیل تاکنون مریخ‌نوردان و مدارگردانی اعزام شده‌اند، اما انسانی به مریخ فرستاده نشده است.

برای بازگشت از مریخ باید به دستاوردهایی رسید تا بتوان در سیاره مریخ اکسیژن تولید و برای بازگشت به فضا استفاده شود؛ تا به امروز تمامی سفرهای مریخ بدون بازگشت بوده و به گفته ایلان ماسک شاید در سال ۲۰۳۰ اولین انسان بتواند بر مریخ قدم بگذارد.

شرایط زندگی در سیاره مریخ به چه صورت است؟

شرایط زندگی در مریخ برای انسان اصلاً خوب نیست و انسان نمی‌تواند در آن زندگی کند زیرا این سیاره دارای جوی بسیار رقیق، گرانشی یک سوم زمین و اختلاف دمای شدید است؛ انسان برای زندگی در یک محیط حداقل به دمایی بالای صفر نیاز دارد که دما مریخ منفی ۶۲ درجه است و برای انسان دمای مناسبی نیست.

برای ادامه حیات انسان سه موضوع دما، اکسیژن و سرپناه مهم است که در مریخ این سه مورد وجود ندارد و اگر قرار بر رفتن انسان به مریخ است باید این سه مورد بررسی شود؛ البته پروژه‌هایی تنها در حد نظریه وجود دارد که محموله‌ای در مریخ منفجر کنند تا دمای آن تغییر کند. برای تأمین اکسیژن نیز استفاده از ماکسی که به اصطلاح درخت کوچک ناسا به آن گفته می‌شود، انجام می‌شود. ایجاد کلونی و سرپناهی که انسان‌ها بتوانند در آن زندگی کنند و کارهای روزمره خود را انجام دهد نیز لازم است.

آیا به غیر از مریخ سیارات دیگری برای سکونت انسان‌ها وجود دارد؟

با توجه به اینکه سیارات منظومه شمسی از دو دسته خاکی و گازی تشکیل شده است و سیارات گازی هیچ حجم دیگری ندارد؛ تنها چهار سیاره خاکی وجود دارد که زهره، عطارد، زمین و مریخ جز این چهار سیاره هستند. سیاره زهره به دلیل گازهای گلخانه‌ای قابل سکونت نیست، عطارد نیز به دلیل فاصله بسیار کم نسبت به خورشید گزینه خوبی نیست و به غیر زمین تنها سیاره خاکی مناسب در منظومه شمسی مریخ است؛ البته قمر سیاره زحل نیز به دلیل دارا بودن جو احتمال حیات را دارد، اما این قمر هدف قرار داده نشده و تحقیقی نیز روی آن انجام نشده است. سیاره مریخ نیز به دلیل نزدیکی به زمین، داشتن جو و شبانه‌روزی تقریباً برابر با زمین تنها گزینه فعلی محسوب می‌شود.

به طور کلی در آینده شاهد سفر انسان به مریخ خواهیم بود؟

بله؛ سفر انسان به مریخ قطعی است، اما زمان آن نامشخص است، با توجه به اینکه اولین مرحله پروژه آرتمیس طی روزها یا هفته‌های آتی انجام می‌شود، موفقیت‌آمیز بودن آن و دو پروژه بعدی یعنی آرتمیس دو و سه که در نهایت اولین زن فضانورد توسط آن به ماه قدم خواهد گذاشت، می‌تواند پلی به سمت مریخ باشد تا بین سال‌های ۲۰۳۰ الی ۲۰۴۰ شاهد قدم گذاشتن انسان بر مریخ باشیم.

دانشمندان طرحی حول محور ایجاد یک مَگنِتوسفِر (منطقه مغناطیسی پیرامون یک جرم فضایی) مصنوعی ارائه کرده‌اند تا بتوان مریخ را مسکونی کرد.

مریخ

به گزارش همشهری آنلاین و به نقل از وب‌سایت بی‌جی‌آر، این سیاره در حال حاضر فاقد یک میدان مغناطیسی قوی است و ایجاد یک میدان مغناطیسی می‌تواند تنها گزینه‌ای باشد که امکان حیات در مریخ را قوی‌تر می‌کند. البته چیزهای زیادی برای باز کردن این ایده وجود دارد، اما در صورت موفقیت، سیاره سرخ را قابل سکونت‌تر می‌کند.

زندگی در مریخ چندین سال بوده که هدف بشریت بوده است. از آن زمان، ما هزاران چیز را در زیر سطح سیاره کشف کرده‌ایم. ما همچنین تعداد زیادی مریخ‌نورد و ماشین‌های دیگر را برای بررسی سطح آن فرستاده‌ایم. با وجود همه چیزهایی که در مورد سیاره سرخ می‌دانیم، هنوز اما چیزهای زیادی برای تعیین اینکه آیا می‌شود مریخ را قابل سکونت کرد، وجود دارد.

یکی از نخستین کارهایی که باید انجام دهیم این است که به دنبال ایجاد محیطی امن برای زندگی و شکوفایی انسان باشیم. در حالی که برنامه‌هایی برای شکل‌گیری زمین وجود دارد، اگر می‌خواهیم زندگی در مریخ را به واقعیت تبدیل کنیم، به یک مَگنِتوسفِر مانند آنچه در زمین داریم نیاز خواهیم داشت. این میدان مغناطیسی به محافظت از سطح سیاره در برابر بادهای شدید خورشیدی کمک می‌کند؛ مانند بادهایی که دانشمندان معتقدند به ایجاد حیات در زمین کمک کرده است.

یک میدان مغناطیسی قوی از سطح مریخ محافظت بیشتری می‌کند. با وجود یکی، می‌توانیم شروع به ساختن مستعمرات کنیم و اکتشاف خود را در این سیاره گسترش دهیم. متأسفانه، گفتنش  بسیار ساده‌تر از انجام آن است.

بر اساس مطالعه اخیر، دانشمندان طرح جدیدی را برای چگونگی ایجاد میدان مغناطیسی مصنوعی در اطراف مریخ ارائه کرده‌اند. ایده اصلی استفاده از ذرات باردار برای ایجاد حلقه‌ای در اطراف سیاره سرخ است. دانشمندان می‌خواهند این کار را با یونیزه کردن ذرات فوبوس، بزرگ‌ترین قمر مریخ انجام دهند. فوبوس هر 8 ساعت یک بار به دور مریخ می‌گردد. این بدان معناست که یک حلقه ثابت از ذرات باردار در اطراف سیاره ایجاد می‌کند.

سپس دانشمندان می‌خواهند ذرات را شتاب دهند تا آنچه را که آنها چنبره پلاسما می‌نامند در امتداد خط مدار ماه ایجاد کنند. این از نظر تئوری باید یک میدان مغناطیسی به اندازه کافی قوی ایجاد کرده تا از حیات در مریخ در برابر بادهای خورشیدی و چیزهای دیگر محافظت کند.

بیشتر بخوانید:

مشخص نیست که این میدان برای فعالیت به چه مقدار انرژی نیاز دارد. با این حال، دانشمندان می‌گویند که در حال حاضر بهترین زمان برای ارائه ایده‌های جدید است. اگر هر یک از این ایده‌ها مثمرثمر باشد، می‌توانیم در نهایت با شانس بیشتری برای موفقیت زندگی در مریخ مواجه شویم.

به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان به نقل از bgr، یک طرح جدید وجود دارد که می‌تواند احتمال حیات در مریخ را افزایش دهد. این طرح حول محور ایجاد یک مگنتوسفر (magnetosphere) مصنوعی به مریخ ساخته شده است. مریخ در حال حاضر فاقد یک میدان مغناطیسی قوی است و ایجاد یک میدان مغناطیسی می‌تواند تنها گزینه‌ای باشد که امکان حیات در مریخ را قوی‌تر می‌کند. البته چیز‌های زیادی برای اجرایی کردن این ایده وجود دارد و در صورت موفقیت، سیاره را قابل سکونت‌تر می‌کند.

چرا ما برای تحقق حیات در مریخ به میدان مغناطیسی نیاز داریم؟

زندگی در مریخ چند سالی که هدف بشریت بوده است. تعداد زیادی مریخ نورد و ماشین‌های دیگر برای بررسی سطح مریخ به این سیاره فرستاده شده اند. با وجود همه چیز‌هایی که در مورد این سیاره سرخ می‌دانیم، هنوز چیز‌های زیادی برای تعیین اینکه آیا می‌توان مریخ را قابل سکونت کرد یا خیر، وجود دارد.

نمایی نزدیک از سیاره مریخ

یکی از اولین کار‌هایی که باید انجام داد این است که به دنبال ایجاد محیطی امن برای زندگی و شکوفایی انسان باشیم. در حالی که برنامه‌هایی برای شکل‌گیری زمین وجود دارد، اگر فضانوردان می‌خواهند زندگی در مریخ را به واقعیت تبدیل کنند، باید مگنتوسفری مانند آنچه روی زمین وجود دارد ایجاد کنند. این میدان مغناطیسی مانند باد‌هایی که دانشمندان معتقدند به ایجاد حیات در زمین کمک کرده است، به محافظت از سطح سیاره در برابر باد‌های شدید خورشیدی کمک می‌کند. گفتنی است که این میدان مغناطیسی قوی، از سطح مریخ محافظت بیشتری می‌کند.

بر اساس مطالعه اخیر دانشمندان طرح جدیدی را برای چگونگی ایجاد میدان مغناطیسی مصنوعی در اطراف مریخ ارائه کرده اند. ایده اصلی، استفاده از ذرات باردار برای ایجاد حلقه‌ای در اطراف سیاره است. دانشمندان می‌خواهند این کار را با یونیزه کردن ذرات فوبوس (بزرگترین قمر مریخ) انجام دهند. فوبوس هر هشت ساعت یکبار به دور مریخ سفر می‌کند. این بدان معناست که یک حلقه ثابت از ذرات باردار در اطراف سیاره ایجاد می‌کند.

سیاره مریخ

سپس دانشمندان می‌خواهند ذرات را شتاب دهند تا آنچه را که آن‌ها چنبره پلاسما می‌نامند در امتداد خط مدار ماه ایجاد کنند. این ذرات از نظر تئوری باید یک میدان مغناطیسی به اندازه کافی قوی ایجاد کند تا از حیات در مریخ در برابر باد‌های خورشیدی و چیز‌های دیگر محافظت کند.

در حال حاضر مشخص نیست که این میدان برای فعالیت به چه مقدار انرژی نیاز دارد. با این حال دانشمندان می‌گویند که در حال حاضر بهترین زمان برای ارائه ایده‌های جدید است. اگر هر یک از این ایده‌ها نتیجه بخش باشد، در نهایت می‌توان با شانس بیشتری برای موفقیت زندگی در مریخ مواجه شد.

تیمی از دانشمندان اتریشی و اسرائیلی برای انجام آزمایش در مورد شرایط سکونت انسان در کره مریخ، شماری از افراد داوطلب را با تجهیزات فضایی در محیطی شبیه‌سازی‌شده در صحرای اسرائیل مستقر کرده‌اند.

این ایستگاه مریخی که در دهانه رامون در صحرای نگف در جنوب اسرائیل راه‌اندازی شده است، به صورت مشترک توسط انجمن فضایی اتریش و سازمان فضایی اسرائیل اداره می‌شود و قرار است شش نفر در این ماموریت آزمایشی برای مدت یک ماه به صورت کامل در انزوا زندگی کنند.

شرکت‌کنندگان داوطلب که از کشورهای اتریش، آلمان، اسرائیل، هلند، پرتغال و اسپانیا هستند برای انتخاب در این ماموریت باید آزمایش‌های طاقت‌فرسای جسمانی و روانی را پشت سر می‌گذاشتند.

قرار است این افراد که اصطلاحا «شبه‌فضانورد» خوانده می‌شوند در طول ماموریت خود یک پهپاد بدون جی‌پی‌اس و تعدادی وسائل نقشه‌برداری بادی و خورشیدی را آزمایش کنند. فضای داخلی پایگاه دارای آشپزخانه‌ای کوچک و تختخواب‌های دوطبقه است و بیشتر مساحت سکونتگاه به تجهیزات آزمایشگاهی اختصاص داده شده است.

گرنوت گرومر، سرپرست ماموریت سازمان فضایی اتریش، می‌گوید: «انسجام گروه و توانایی آن‌ها برای همکاری با یکدیگر جهت زنده ماندن در مریخ بسیار مهم است.»

او درباره شرایط داوطلبان در این ماموریت، که «Amadee-20» نام دارد، اضافه کرد: «این شبیه یک ازدواج است. با این تفاوت که در یک ازدواج می‌توانید جدا شوید، اما در مریخ نمی‌توانید.»

برنامه‌ریزان این آزمایش فضایی قصد دارند در این آزمایش، رفتارهای انسانی در شرایط انزوا و تأثیر تنهایی بلندمدت بر فضانوردان را مطالعه کند.

انجمن فضایی اتریش، یک سازمان خصوصی متشکل از متخصصان هوافضا است و پیشتر ۱۲ ماموریت را در زمینه مشابه ترتیب داده که آخرین آن‌ها در سال ۲۰۱۸ و در کشور عمان بود.

دره رامون واقع در بیابان نگب در جنوب اسرائیل با دهانه‌ای به عرض ۴۰ کیلومتر و عمق ۵۰۰ متر بزرگترین ژرف‌دره جهان به شمار می‌رود. از نظر بصری این تکه بیابان سنگی و نارنجی‌رنگ بسیار شبیه سیاره سرخ است، اما از نظر جوی شرایطی متفاوت با آن دارد.

در حالی که دمای محیط در سطح مریخ حدود ۶۰ درجه زیر صفر است و جو برای تنفس مناسب نیست، با این حال دمای هوا در دره رامون حدود ۲۵ تا ۳۰ درجه است.

آقای گرومر در این باره گفت: «آنچه ما در اینجا انجام می‌دهیم آماده‌سازی برای یک مأموریت بزرگ در فاصله ۳۸۰ میلیون کیلومتری است. در واقع طولانی‌ترین سفری که جامعه بشری تاکنون انجام داده است.»

وی اضافه کرد: «من معتقدم اولین انسانی که روی مریخ قدم خواهد گذاشت پیش از این متولد شده است و ما کشتی‌سازانی هستیم که این سفر را امکان‌پذیر خواهیم کرد.»

ناسا انتظار دارد نخستین ماموریت انسانی به مریخ در حدود سال ۲۰۳۰ انجام ‌شود.

اسکان بشر در مریخ

اسکان بشر در مریخ یا مستعمره‌سازی مریخ، طرح و پیشنهادی است برای ساخت کوچ‌نشین‌های دائمی انسانی بر روی سطح مریخ یا ارسال ربات‌ها برای اکتشاف و بهره‌برداری از منابع طبیعی مریخ. این طرح دست‌مایه گمانه‌زنی‌ها و مطالعات جدی بوده‌است زیرا شرایط سطحی این سیاره و وجود آب در آن باعث شده تا بتوان آن را قابل زیست‌ترین مکان خارج از کره زمین در منظومه خورشیدی دانست.

کره ماه، به عنوان نخستین مکان برای شهرک‌سازی برون‌زمینی انسان‌ها پیشنهاد شده اما ماه دارای اتمسفر نیست در حالی که مریخ با اتمسفر رقیقی که دارد امکان بیشتری برای میزبانی از انسان و دیگر گونه‌های زیست آلی را فراهم می‌کند.

هم کره ماه و هم مریخ به عنوان سکونت‌گاه‌های بالقوه برای انسان‌ها پرهزینه هستند و مخاطراتی چون فرود در مناطق با جاذبه سنگین، معروف به چاه گرانشی، را هم در خود دارند. به این خاطر معدن‌کاری در سیارک‌ها نیز به عنوان گزینه دیگری برای گسترش انسان در محدوده فرازمینی مطرح شده‌اند.

تشابهات مریخ با زمین

کره زمین از نظر ترکیب بدنه، اندازه و گرانش (جاذبه) سطح با سیاره ناهید (زهره) همانندی‌های زیادی دارد اما مشابهت‌ها با مریخ برای سکونت گزیدن انسان‌ها مناسب‌تر به نظر می‌آیند. این مشابهت‌ها عبارتند از:

روز مریخی (معروف به هور[۱]) بسیار با روز زمینی نزدیک است. یک روز که بر مبنای خورشید محاسبه شده‌باشد در کره مریخ ۲۴ ساعت و ۳۹ دقیقه و ۳۵٫۳۲۴۴ ثانیه است.
پهناوری رویه کره مریخ فقط ۲۸٫۴ درصد از مساحت رویه کره زمین کمتر است و مقدار خشکی‌های زمین فقط کمی بیش از سطح مریخ است. شعاع مریخ نصف زمین و جرم آن یک‌دهم زمین است.
انحراف محوری مریخ ۲۵٫۱۹ درجه و انحراف محوری زمین ۲۳٫۴۴ درجه است. در نتیجه بهرام هم مانند زمین فصل دارد، البته فصل‌های مریخ دوبرابر فصول زمین به‌درازا می‌کشند زیرا هر سال مریخ ۱٫۸۸ برابر سال زمین است. قطب شمال مریخ هم‌اینک به سوی صورت فلکی ماکیان (دجاجه) اشاره می‌کند و نه به خرس کوچک.
مریخ جو دارد. با وجود رقیق بودن (۰٫۷ جو زمین) این جو در برابر پرتوافکندن‌های خورشیدی و کیهانی مقداری حفاظت فراهم می‌کند. از وجود این جو هم‌چنین می‌توان برای ترمز هوایی[۲] فضاپیماهای واردشونده به مریخ استفاده کرد که این کار پیش از این بارها انجام شده‌است.
مشاهدات اخیر فضاگردهای ناسا وجود آب در کره بهرام را تأیید کرده‌است. از قرار معلوم، مریخ مقادیر قابل توجهی از تمامی عناصر لازم برای نگهداری از زیست، از نوع زمینی‌اش، را داراست

سفرهای میان‌سیاره‌ای

مریخ ۲۳۰ میلیون کیلومتر با زمین فاصله دارد و سفر به آن هفت تا هشت ماه طول می‌کشد (بسته به موقعیت دو سیاره). فضانوردان این مدت را در فضایی بسیار تنگ (بسیار کوچک‌تر از اقامتگاهشان در مریخ) می‌گذرانند. دوش گرفتن هنگام سفر انجام نخواهد شد و استحمام با حولهٔ خیس است. غذا هم کنسروی یا منجمد خواهد بود. مسافران مریخ برای جلوگیری از تحلیل رفتن ماهیچه‌ها باید روزی سه ساعت نرمش کنند و در صورتی که با توفان خورشیدی مواجه شوند، باید تا چند روز را در محفظه‌ای حتی کوچک‌تر در قسمت بیشتر حفاظت شده موشک بگذرانند.[۱۲]

انرژی بر واحد جرم (دلتا وی) که برای رفتن از زمین به مریخ لازم است از همهٔ سیاره‌های دیگر، به‌جز ناهید (زهره)، کمتر است. با استفاده از مدار ترابرد هوهمان سفر به مریخ حدود ۹ ماه به‌درازا می‌کشد. مسیرهای دیگر سفر نیز که کوتاه‌تر هستند و سفر به بهرام را طی شش یا هفت ماه امکان‌پذیر می‌کنند نیز وجود دارند اما میزان سوخت و انرژی مورد نیاز پیمودن این مسیرها به مراتب بیشتر از مدار هوهمان است. این مسیرهای میان‌بُر هم‌اینک مسیر استاندارد سفر مأموریت‌های رباتی از زمین به بهرام است.

بهرام، (وایکینگ ۱، ۱۹۸۰).
سفرهای کوتاه‌تر از شش ماه به مریخ نیازمند تغییر سرعت‌های بیشتر و در نتیجه سوخت بسیار بیشتر هستند که میزان سوخت مورد نیاز به تناسب کاهش مدت سفر به صورت تصاعدی افزایش می‌یابد. پیمودن چنین مسیرهای میان‌بری با راکت‌های شیمیایی توجیه اقتصادی ندارد اما با فناوری‌های نوین پیشرانش فضایی که به تازگی آزمایش شده، کاملاً توجیه‌پذیر و قابل اجرا است. پیشرانهٔ مغناط‌پلاسمایی[۱۳] (واسمیر VASIMR) و راکت هسته‌ای نمونه‌هایی از این فناوری‌ها نو هستند؛ با فناوری اول سفر به مریخ در مدت چهل روز و با فناوری دوم حتی در دو هفته امکان‌پذیر خواهد شد.[۱۴]

برای سفر به مریخ فضانوردان ناچارند هر بار منتظر لحظه‌ای شوند که مدار دو سیاره در نزدیکترین حالت به یکدیگر قرار بگیرند و این یعنی ۲۶ ماه انتظار. اما گروهی از دانشمندان و مهندسان اکنون راه دیگری را پیشنهاد می‌کنند که می‌تواند این معضل را حل کند و آن هم رفتن به مدار سیاره زهره (ناهید) و کمک گرفتن از جاذبه آن سیاره برای رسیدن به مریخ است. گرانش زهره می‌تواند سفینه را به‌دور مدار خود تاب داده و آن را به سمت مریخ پرتاب کند. با رفتن به زهره در راه سفر به مریخ هرچند مسافت بیشتری را باید طی کرد اما استفاده از گرانش زهره برای پیش راندن فضاپیماها صرفه‌جویی بزرگی در سوخت و هزینه کل مأموریت خواهد داشت. از سوی دیگر فضانوردانی که به مریخ می‌رسند دیگر ناچار نخواهند بود برای بازگشت به زمین یک سال و نیم منتظر بمانند و حتی می‌توانند بعد از یک ماه اقامت، با استفاده از نیروی گرانشی ناهید خود را دوباره به زمین برسانند.[۱۵]

فناوری‌های شتابگیری ثابت همچون بادبان‌های خورشیدی و رانه‌های یونی که مدت سفر را به چند هفته کاهش می‌دهند نیز برای سفر به بهرام قابل استفاده هستند.

فضانوردانی که به مریخ سفر کنند با خطر تابش‌های کیهانی و بادهای خورشیدی روبه‌رو هستند که اگر از این فضانوردان محافظت کافی نشود مسئلهٔ بیماری سرطان برای آن‌ها پیش خواهد آمد. اثرات سفرهای درازمدت انسان در فضا هنوز به‌طور کافی بررسی نشده‌است اما دانشمندان ریسک گرفتن سرطان در سفرهای میان‌سیاره‌ای را میان ۱ تا ۱۹ درصد برآورد می‌کنند. پژوهشگران نزدیک‌ترین برآورد را برای مردان ۳٫۴ درصد عنوان می‌کنند و برای زنان به خاطر اینکه بافت غده‌ای بزرگ‌تری دارند درصدهای بالاتری را تخمین می‌زنند.[۱۶]

فرود بر مریخ

گرانش بهرام ۳۸ درصد (۳۸٪) جاذبهٔ کرهٔ زمین است و چگالی جو آن نیز یک درصد زمین.[۱۷] گرانش نسبتاً قوی مریخ و حضور اثرات آیرودینامیکی باعث می‌شود که فرود آوردن فضاپیماهای سرنشین‌دار و سنگین تنها با استفاده از ترمز پیشرانه‌ای کاری دشوار باشد. (روشی که ماه‌نشین‌های آپولو با آن بر ماه فرود آمدند) از سوی دیگر جو مریخ هم رقیق‌تر از آن است که بتوان برای ترمز و فرود بهرام‌نشین‌های سنگین از اثرات آیرودینامیکی و اصطکاکی هوای آن کمک گرفت. بنا بر این فرود آوردن فضاپیماهای سرنشین‌دار بر مریخ نیازمند سامانه‌های ترمز و فرودی کاملاً متفاوت از سامانه‌های به‌کاررفته در ماه یا مأموریت‌های رباتیک مریخ است.[۱۸] البته به نظر می‌رسد که تکنولوژی بشر بر مشکلات پیش رو فائق بیاید. به عنوان مثال شرکت اسپیس اکس در حال ساخت یک فضاپیمای مسافری به نام «استارشیپ» است که آزمایش پرواز و فرود آن هم موفقیت‌آمیز بوده و امکان حمل ۱۰۰ نفر به مریخ را خواهد داشت.[۱۹]

اگر فرض بر این باشد که انسان به مصالح ساختمانی نانولوله با قدرت ۱۳۰ گیگاپاسکال دست خواهد یافت در چنین حالتی می‌توان آسانسورهایی فضایی ساخت و از آن برای فرود آوردن خدمه و مواد از فضاپیما به سطح مریخ استفاده کرد.[۲۰] ساخت چنین آسانسورهای فضایی برای فرود بر فوبوس هم پیشنهاد شده‌است.

نوشته های مرتبط

مین دریایی
هوش مصنوعی چین

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *